Testimi më i fundit PISA për vitin 2025 ka treguar një rënie të madhe të rezultateve të 15-vjeçarëve në disa vende evropiane, veçanërisht në Francë, Gjermani, Holandë dhe Finlandë.
Studimi mat aftësinë e nxënësve për t’i zbatuar në situata reale njohuritë e fituara në shkollë në lexim, matematikë dhe shkencat natyrore.
Megjithëse Mbretëria e Bashkuar i është shmangur prirjes negative, pjesa më e madhe e Evropës Perëndimore ka vazhduar rënien që ka nisur në vitin 2018. Në Francë, Gjermani, Holandë dhe Finlandë, përqindja e 15-vjeçarëve që nuk zotërojnë shkathtësitë bazë të shkrim-leximit funksional dhe matematikës është rritur në pothuajse një të tretën e kësaj grupmoshe.
Ekspertët thonë se pandemia i përshpejtoi humbjet në mësim, por shkaqet janë më të thella. Mes tyre përmenden mungesa kronike e mësimdhënësve, reformat e shpeshta kurrikulare që i anashkalojnë shkathtësitë bazë, rritja e pabarazive dhe ndarja gjithnjë e më e theksuar brenda sistemeve arsimore.
Si problem shtesë theksohet përdorimi i vazhdueshëm i telefonave të mençur, i cili e zvogëlon përqendrimin e nxënësve dhe e zëvendëson “leximin e thelluar” me shfletimin sipërfaqësor të përmbajtjeve.
Gjermania shënoi rezultatin më të dobët në historinë e pjesëmarrjes së saj në testimin PISA. Koordinatori i studimit gjerman, Samuel Greiff, paralajmëroi se një numër gjithnjë e më i madh të rinjsh nuk zotërojnë shkathtësitë bazë të nevojshme për jetën qytetare dhe tregun e punës.
“Vendet e tjera janë shumë më të suksesshme në ndarjen e suksesit arsimor nga prejardhja familjare”, tha Greiff.
Të dhënat tregojnë gjithashtu një lidhje të fortë ndërmjet suksesit në shkollë dhe statusit socio-ekonomik. Nivel të lartë të kompetencave arrijnë vetëm 2 për qind e nxënësve nga familjet me të ardhura të ulëta, krahasuar me 25 për qind të nxënësve nga familjet më të pasura.
Në Holandë është regjistruar niveli më i ulët historik, veçanërisht në shkathtësitë e leximit. Rreth 39 për qind e 15-vjeçarëve nuk zotërojnë aftësitë bazë të nevojshme për t’u orientuar në shoqërinë moderne.
Ministria holandeze e Arsimit pranoi se rënia nuk është pasojë e përkohshme e pandemisë, por një problem strukturor.
Në Francë, ministri i Arsimit Édouard Geffray i cilësoi rezultatet shqetësuese, por jo të papritura. Analistët tërhoqën sërish vëmendjen te investimet e pamjaftueshme dhe dallimet e thella shoqërore.
Edhe Finlanda shënoi rënie në matematikë dhe lexim, ndërsa ekspertët vendas paralajmëruan se programet mësimore duhet të ndryshojnë së bashku me zhvillimet në shoqëri.
