Armëpushimi dyjavor që u arrit mes Donald Trump dhe Iranit të martën në mbrëmje çoi në një rënie të menjëhershme të çmimeve të naftës, por në praktikë tregjet nuk do të rimëkëmben shpejt nga ky tronditje ekonomik. Të mërkurën, çmimi i naftës bruto ra mes 13% dhe 15%, duke bërë që si Brent ashtu edhe WTI të arrijnë rreth 95 dollarë për fuçi. Megjithatë, kjo mbetet mbi nivelet para konfliktit: më 27 shkurt, Brent ishte 72.50 dollarë për fuçi, ndërsa WTI 67 dollarë. Krahasuar me dhjetorin, diferenca është edhe më e madhe: 60.90 dhe 57.40 dollarë.
Në skenarin më të mirë, armëpushimi mund të shërbejë si hap drejt një marrëveshjeje paqeje deri në fund të muajit. Por prodhimi i naftës, i dëmtuar nga sulmet ndaj infrastrukturës energjetike dhe magazinave të mbushura, do të rimëkëmbet për muaj të tërë.
Për më tepër, tregjet do të vazhdojnë të aplikojnë një “premi rreziku” për shkak të pasigurisë mbi furnizimet e ardhshme. Sipas U.S. Energy Information Administration (EIA), këta faktorë do të mbajnë çmimet e naftës të larta deri në fund të vitit 2027.
Madje, disa produkte të rafinuara, si mazuti, nuk do të rikthehen në çmimet para luftës deri në vitin 2028. Parashikimi i fundit i EIA-së, i përfunduar më 6 prill, supozon se lufta vazhdon deri në fund të muajit me një hapje graduale të Ngushtica e Hormuzit — një skenar që aktualisht shpresohet nga palët.
Agjencia vlerëson se nafta Brent do të kthehet në nivelin para luftës në nëntor 2027, ndërsa WTI një muaj më vonë. Megjithatë, të dyja pritet të jenë më të shtrenjta në vitin e ardhshëm krahasuar me dhjetorin 2025 — përkatësisht 8.7% dhe 10.4%. Edhe produktet si benzina dhe dizeli do të ndjekin një trend të ngjashëm: benzina do të rikthehet në nëntor 2027, ndërsa dizeli në dhjetor.
Karburanti për transport detar nuk do të rikthehet në nivelet para luftës deri në vitin 2028, për shkak të mungesës globale të naftës bruto dhe produkteve të rafinuara. Nafta nga Gjiri Persik është thelbësore për prodhimin e mazutit të rëndë, ndërsa nafta si WTI nuk ka të njëjtin kapacitet për këtë proces.
Ashtu si EIA, edhe tregjet sinjalizojnë se mosbesimi do të vazhdojë, duke shtuar kosto shtesë për shkak të frikës nga ndërprerjet e ardhshme.
Transporti mbetet një rrezik i lartë për siguruesit dhe pronarët e anijeve, të cilët po presin të shohin nëse armëpushimi do të qëndrojë. Gjithashtu, nuk ka qartësi mbi kushtet që Irani kërkon për kalimin e lirë, përfshirë tarifat, ndërsa Teherani mbylli sërish tranzitin e tankerëve pas një sulmi tjetër izraelit në Liban.
Ndikimi kryesor i luftës në Iran mbi tregun e naftës mbetet te çmimet. EIA parashikon që prodhimi global do të rimëkëmbet në vjeshtë, duke arritur në 107 milionë fuçi në ditë, krahasuar me 98 milionë në mars dhe 96 milionë të parashikuara për prill.
Për produkte të tjera si LNG, tensionet mund të rriten përsëri gjatë verës, për shkak të dëmtimit të kapaciteteve prodhuese në Katar, që do të ndikojë në furnizimin global.
Parashikimi nuk jep detaje të plota për të gjitha vendet prodhuese (Iraku, Arabia Saudite, Kuvajti, Emiratet e Bashkuara Arabe, Katari dhe Bahreini), por tregon se ndërprerja e prodhimit arriti 7.5 milionë fuçi në mars dhe 9.1 milionë në prill. Nëse lufta përfundon këtë muaj, kjo shifër mund të bjerë në 6.7 milionë fuçi në maj.
