Miliarderi amerikan Ronald Lauder, president i Kongresit Botëror Hebraik dhe për një kohë të gjatë një nga miqtë më të afërt të Benjamin Netanyahut, në një intervistë për gazetën izraelite Haaretz ka thyer heshtjen shumëvjeçare dhe u ka bërë thirrje izraelitëve që në zgjedhjet e 27 tetorit të mos votojnë për kryeministrin aktual.
“Kam heshtur për 20 vjet, 30 vjet. Një nga gjërat që e bënte Izraelin të veçantë në krahasim me vendet e tjera ishte fakti se kishte një demokraci të vërtetë. Ajo që po shohim tani i ngjan më shumë një republike bananesh”, tha Lauder.
“Nëse Bibi zgjidhet, Izraeli do të humbasë shumë”, shtoi ai.
Duke iu drejtuar izraelitëve, Lauder tha: “Etërit tuaj luftuan për këtë vend, ndërsa ju po humbni gjithçka për shkak të marrëzive”.
Ai tha se nuk do të votonte, pasi, sipas tij, i gjithë sistemi i shkakton neveri. Megjithatë, nëse do të duhej patjetër të zgjidhte, do të votonte për Gadi Eisenkot, liderin e partisë Yashar.
Lauder paralajmëroi gjithashtu për rrezikun nga e djathta ekstreme.
“Nëse partitë e Ben Gvirit dhe Smotrichit do të kenë çfarëdo roli në qeverinë e ardhshme, Izraeli është i dënuar të dështojë”, tha ai.
Itamar Ben Gvir është ministër i Sigurisë Kombëtare, ndërsa Bezalel Smotrich është ministër i Financave.
MIQËSIA DHE NDARJA
Lauder pretendon se ka qenë shumë i afërt me Netanyahun. Ata bisedonin çdo javë, ndërsa ndonjëherë edhe çdo ditë.
Sipas tij, marrëdhëniet filluan të dobësoheshin pasi Netanyahu u martua me bashkëshorten e tij të tretë, Sara. Haaretz shkruan se problemi, siç duket, lidhej me kërkesat e Sarës për dhurata. Si shembull, gazeta përmend se ajo i kishte kërkuar Lauderit një dhuratë prej 25 mijë dollarësh për ceremoninë bar mitzvah të djalit të saj, Yair.
Lauder foli gjithashtu për rolin e tij si ndërmjetësues në negociatat mes Izraelit dhe Sirisë gjatë viteve 1990. Ai pretendon se Netanyahu në atë kohë kishte pranuar që, në kuadër të një marrëveshjeje të mundshme, Izraeli të hiqte dorë nga Lartësitë e Golanit, por në fund e kishte penguar marrëveshjen.
Sipas Lauderit, Netanyahu kishte thënë se do ta nënshkruante marrëveshjen vetëm nëse këtë do ta bënte fillimisht ministri i atëhershëm i Mbrojtjes, Ariel Sharon.
“Ai zgjodhi politikën në vend të paqes. E vendosi të ardhmen e tij politike përpara marrëveshjes. Aty më humbi. Jemi takuar edhe më pas, por kurrë nuk ishte më njësoj. Më tradhtoi. Ky është Bibi”, tha Lauder.
Ai tha se për herë të fundit kishte biseduar me kryeministrin dy ose tre vjet më parë.
“KINI HUMBUR EDHE DIASPORËN”
Lauder konsideron se Izraeli sot ndodhet në një pozitë shumë më të vështirë sesa mendojnë izraelitët. Si president i Kongresit Botëror Hebraik, ai prej 20 vjetësh viziton vende evropiane dhe shtete të tjera ku jetojnë komunitete hebraike.
“Fakti është se Izraeli nuk ka humbur vetëm Evropën dhe vende të tjera, por edhe diasporën. Po, ata vazhdojnë të jenë besnikë ndaj Izraelit, por nuk ndiejnë se Izraeli i mbron”, tha ai.
Lauder shprehu shqetësim të veçantë për përkeqësimin e marrëdhënieve mes Izraelit dhe Shteteve të Bashkuara.
Gjatë vitit të fundit ai ka ndërprerë edhe lidhjet personale me Izraelin, ku më parë kalonte disa javë në vit. Ai ka shitur shtëpinë e tij në Tel Aviv, ndërsa pronën në Beersheba ia ka dhuruar Fondit Kombëtar Hebraik.
“Nuk kam ndërmend të kthehem në Izrael. Aspak”, tha ai.
Megjithatë, Lauder tha se ishte prekur nga pamjet e të rinjve që fundjavën e kaluar, në një festival në jug të Izraelit, këndonin një këngë për paqen.
“Jemi në një pikë kthese. Nëse njerëzit në Izrael vijnë në vete, këtu do të ketë një të ardhme të mirë”, përfundoi Lauder.
