Britania e Madhe po përballet me paralajmërime për kundërmasa nga Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli, ndërsa kryeministri Andy Burnham përgatitet të shpallë një paketë sanksionesh ndaj vendbanimeve izraelite në Bregun Perëndimor. Masat parashohin ndalimin e importit të mallrave nga këto zona.
Paketa e masave pritet të bëhet publike gjatë ditës, pavarësisht kundërshtimeve në rritje dhe paralajmërimeve se vendimi mund të ndikojë në marrëdhëniet tregtare dhe të sigurisë së Britanisë me SHBA-në dhe Izraelin.
Burnham e informoi presidentin amerikan Donald Trump për planet e tij gjatë një bisede telefonike të zhvilluar mbrëmjen e kaluar. Qeveria britanike tani pret reagimin publik të Trumpit, ndërsa ministri i Jashtëm Ed Miliband pritet të paraqesë hollësitë e masave në Parlament.
Ambasadori amerikan e cilëson masën si diskriminuese
Ambasadori amerikan në Izrael, Mike Huckabee, e cilësoi vendimin e paralajmëruar si diskriminues ndaj Izraelit dhe popullit hebre.
Ai paralajmëroi se masa mund të ketë pasoja për Britaninë, duke përmendur marrëdhëniet tregtare me shtetet amerikane dhe varësinë e tregut britanik nga disa produkte izraelite.
“Britania është një shtet sovran dhe mund të veprojë siç dëshiron, por edhe Shtetet e Bashkuara janë një shtet sovran”, deklaroi Huckabee për BBC Radio 4.
Sipas tij, një numër shtetesh amerikane mund të vendosin kufizime ndaj kompanive britanike nëse ato detyrohen t’i bashkohen bojkotit të mallrave nga vendbanimet izraelite.
Florida paralajmëron kufizime ndaj kompanive britanike
Kongresmeni republikan nga Florida, Randy Fine, deklaroi se ligjet e këtij shteti mund t’ua ndalojnë kompanive britanike që zbatojnë masat pjesëmarrjen në kontrata me institucionet shtetërore dhe lokale.
Fine paralajmëroi se kompanitë britanike të përfshira në bojkot mund të përballen gjithashtu me vështirësi në marrjen e lejeve, kryerjen e pagesave tatimore dhe zhvillimin e veprimtarisë në Florida.
Ai theksoi se Florida është një nga partnerët më të mëdhenj tregtarë të Britanisë në SHBA dhe pretendoi se vendimi mund t’i kushtojë ekonomisë britanike miliarda dollarë.
Ministrat izraelitë kërkojnë reagim të ashpër
Ministri izraelit i Financave, Bezalel Smotrich, kërkoi dëbimin e ambasadorit britanik, ndërsa e akuzoi qeverinë e Londrës për qëndrim armiqësor ndaj Izraelit.
Ministri i Sigurisë Kombëtare, Itamar Ben-Gvir, shkoi edhe më tej, duke kërkuar që Izraeli të njohë sovranitetin e Argjentinës mbi Ishujt Falkland, të cilët në Argjentinë njihen si Ishujt Malvine.
Ben-Gvir i bëri thirrje kryeministrit Benjamin Netanyahu që ta mbështesë pretendimin territorial të Buenos Airesit dhe të vendosë sanksione ndaj Britanisë.
Britania dhe Argjentina zhvilluan luftë për ishujt në vitin 1982. Londra vazhdon të këmbëngulë se sovraniteti britanik mbi territorin nuk është çështje për diskutim. Në referendumin e vitit 2013, 99,8 për qind e banorëve të ishujve votuan për të mbetur pjesë e Britanisë.
Londra: Masat nuk janë bojkot ndaj Izraelit
Ministri britanik i Punës dhe Pensioneve, Pat McFadden, hodhi poshtë akuzat se masat përbëjnë sulm ndaj Izraelit ose popullit hebre.
Ai theksoi se Izraeli mbetet një aleat i rëndësishëm i Britanisë në fushën e sigurisë dhe një partner i rëndësishëm tregtar.
Sipas tij, masat do të jenë të kufizuara dhe të orientuara vetëm kundër zgjerimit të vendbanimeve në Bregun Perëndimor.
“Kjo nuk synon të jetë një bojkot i të gjitha mallrave izraelite. Bëhet fjalë për masa që kanë në shënjestër zgjerimin e vendbanimeve në Bregun Perëndimor, të cilat konsiderohen të paligjshme sipas së drejtës ndërkombëtare”, deklaroi McFadden.
Planet për 1.200 banesa të reja nxitën reagimin britanik
Shqetësimet e Londrës janë shtuar pas vendimit të Izraelit për hapjen e tenderëve për ndërtimin e 1.200 banesave në lindje të Jerusalemit.
Sipas qeverisë britanike, ndërtimet e planifikuara në zonën e njohur si E1 mund ta ndajnë pjesën veriore të Bregut Perëndimor nga ajo jugore dhe ta bëjnë të pazbatueshme krijimin e një shteti palestinez funksional.
Ministri i Jashtëm Ed Miliband e cilësoi planin izraelit si “kalim të vijës së kuqe” dhe shkelje të së drejtës ndërkombëtare.
“Ky plan kalon nëpër zemër të Bregut Perëndimor dhe rrezikon ta bëjë të pamundur krijimin e një shteti palestinez”, deklaroi Miliband.
Edhe kryeministri Burnham ka paralajmëruar se zgjerimi i vendbanimeve mund ta rrezikojë ose ta shuajë përfundimisht perspektivën e zgjidhjes me dy shtete, të cilën qeveritë britanike e kanë mbështetur prej vitesh.
Paralajmërime për bashkëpunimin në fushën e sigurisë
Sekretari i Jashtëm në hije, Tom Tugendhat, paralajmëroi se vendosja e sanksioneve mund ta dëmtojë bashkëpunimin e inteligjencës mes Britanisë dhe Izraelit.
Ai u bëri thirrje ministrave britanikë që gjatë marrjes së vendimit t’i vendosin në plan të parë interesat dhe sigurinë kombëtare të vendit.
Brenda Partisë Laburiste janë shfaqur gjithashtu shqetësime se përshkallëzimi i retorikës mund ta rrisë rrezikun e sulmeve ndaj komunitetit hebre në Britani.
Megjithatë, qeveria britanike këmbëngul se masat nuk janë të drejtuara kundër shtetit apo popullit të Izraelit, por vetëm kundër politikës së zgjerimit të vendbanimeve në territoret e pushtuara palestineze.
