Asambleja Kombëtare e Francës pritet të miratojë të enjten një ligj që shfuqizon Code Noir (Kodi i Zi), një dekret i vitit 1685 që i trajtonte skllevërit në kolonitë franceze si pronë.
Ky dekret ishte nënshkruar nga mbreti Louis XIV për të rregulluar sistemin e skllavërisë në kolonitë franceze. Megjithëse Franca e shfuqizoi skllavërinë në vitin 1848, Kodi i Zi nuk është hequr kurrë zyrtarisht nga rendi juridik, gjë që ka shkaktuar reagime dhe zemërim në opinionin publik javët e fundit.
Presidenti francez Emmanuel Macron deklaroi javën e kaluar se 60 nenet e këtij kodi nuk duhej të kishin mbijetuar pas shfuqizimit të skllavërisë në shekullin XIX.
“Heshtja, madje edhe indiferenca që kemi treguar për gati dy shekuj ndaj këtij Kodi të Zi nuk është më një neglizhencë. Ajo është shndërruar në një formë fyerjeje”, tha Macron.
Kodi i Zi i përcaktonte njerëzit e skllavëruar si pasuri të luajtshme, lejonte shitjen e tyre, ndëshkimin fizik dhe gjymtimin, ndërsa dëshmia e tyre nuk kishte asnjë vlerë juridike.
Deputeti Max Mathiasin, pasardhës i skllevërve dhe iniciues i ligjit për shfuqizimin e kodit, tha se votimi është “një mënyrë për t’ua kthyer dinjitetin paraardhësve tanë dhe për të rikthyer humanitetin tonë”.
Megjithatë, shumë vëzhgues vlerësojnë se shfuqizimi formal ka kryesisht rëndësi simbolike.
Franca deportoi rreth 1.4 milion afrikanë në kuadër të tregtisë transatlantike të skllevërve. Territoret e saj më të vjetra përtej detit, si Martinique, Guadeloupe, French Guiana dhe Réunion, vazhdojnë të jenë ndër rajonet më të varfra të Francës.
Kritikët paralajmërojnë se shfuqizimi i Kodit të Zi nuk mjafton për të zgjidhur problemet e rrënjosura të racizmit dhe pabarazisë.
“Nën petkun e departamentalizimit është ruajtur sistemi kolonial”, tha Max Relouzat.
