Familja B. u shpërngul nga qyteti gjerman i Lieberose pas vetëm tre ditësh. Nga frika e neonazistëve, nëna beqare Enisa B i tha Deutsche Welle (DW) Çfarë ndodhi në të vërtetë në atë qytet të vogël në lindjen e largët të Gjermanisë?
Ëndrra për një jetë më të mirë e çoi Enisa B. me katër fëmijët e saj në një provincë gjermane. Në fund të korrikut të këtij viti, ata u zhvendosën nga Berlini në Lieberose, një qytet me rreth 1400 banorë në Lusatia, rreth 30 kilometra nga Cottbus. Por ëndrra e tyre u kthye shpejt në një makth.
“Kemi mbërritur atje më 27/7. Ishte e enjte. Gjithçka filloi një ditë më vonë, të premten në mbrëmje. Fëmijët tashmë ishin në gjumë dhe papritmas dikush filloi të trokasë në dritare. Mendova se ishte i dehur. Megjithatë, ai nuk ishte i dehur. Ngriti dorën dhe më thirri: ‘Heil Hitler’. U ngurtësova nga frika”, tha Enisa.
Siç zbuloi më vonë, ishte fqinji i saj i ri. Pas tronditjes së parë, ajo arriti të rifitonte qetësinë.
“U përpoqa ta qetësoja. Mbylla dritaren dhe shkova në derën e përparme për të folur me të. Nuk guxova të largohesha nga apartamenti. Ai bërtiti përsëri: “Heil Hitler”, dhe ngriti dorën, më tregoi përshëndetjet e tyre”, tha ajo.
“Ky është qyteti im!”
Enisa, siç tha ajo, e pyeti pse erdhi dhe çfarë donte prej saj.
“Ai më tha: ‘Ky është qyteti im! Pak gjërat e tua dhe shko në vendin tënd. Nga ke ardhur.’ dhe kthehu në Berlin,” vuri në dukje ajo.
Pas kësaj ai u përgjigj vetëm “OK” dhe u largua. Enisa mbylli derën dhe theksoi se atë natë nuk i mbylli sytë.
Ajo nuk dinte çfarë të bënte. Ajo mendoi se gjithçka do të qetësohej, por asgjë nuk u qetësua. Një ditë më vonë, ishte e shtunë, portieri erdhi tek ajo për të bërë disa gjëra të tjera në banesën e sapo rinovuar. Vajza e tij ishte me të.
“Ajo e pyeti vajzën time nëse do të dëshironte të vinte në shtëpinë e tyre, të luante pak. Unë i thashë që nuk isha e sigurt, se nuk i njihja njerëzit në atë vend, se nuk njihja askënd.” tha.
Enisa pas tronditjes së mbrëmjes së kaluar dhe episodit për të cilin nuk u tha asgjë fëmijëve, kishte frikë se mos i ndodhte diçka vajzës së saj. Megjithatë, ajo sërish e lejoi të largohej, por vetëm me kusht që të mos qëndrojë gjatë me shoqen e re.
Vajza e saj e telefonoi në orën 21:30 dhe nëna e saj i tha të shkonte në shtëpi.
“I thashë të zbresë në rrugën që është më e lehtë. Është një tjetër që është më e errët. Ajo më tha “në rregull” dhe filloi të eci. Kur befas më thërret dhe më thotë se është një grup njerëzish që qëndrojnë në rrugë. Thjesht i thashë që as nuk shikon të vazhdojë drejt shtëpisë dhe më pas lidhja mori fund”, theksoi ajo.
Frika nga neonazistët
Siç tha ajo, pikërisht në atë kohë dy burra, të afërm të saj, po vizitonin Enisa B. Ajo i kërkoi njërit prej tyre që të shkonte të takonte vajzën e saj dhe djali i saj shkoi me të. Ata u larguan dhe Enisa vazhdoi me punët e shtëpisë, një burrë tjetër qëndroi me të. Në një moment, ajo nuk e dinte pse, shikoi nga dritarja në drejtim të rrugës dhe pa fëmijët e saj dhe një të afërm të saj duke vrapuar drejt banesës.
“Një grup njerëzish vraponin pas tyre duke i ndjekur ata kishin një lloj zinxhiri në duar. Unë u hodha nga dritarja, nuk kisha asgjë në duar. Fillova të vrapoj drejt tyre. I thashë vajzës dhe djalit të hyjnë shtëpinë dhe mbyllen.Fatmirësisht edhe fqinjët e mi nga kati i parë dëgjuan se diçka po ndodhte dhe dolën me vrap në rrugë.Filluan të bërtasin në drejtim të këtij grupi që të na lënë të qetë se isha nënë beqare. Pastaj erdhi kushëriri im i dytë, duke mbajtur një çekiç dhe ata filluan të vrapojnë”, kujton ajo.
Pas kësaj, së bashku me fqinjët e tyre, fjalë për fjalë janë barrikaduar në banesë, nga frika e një sulmi tjetër.
Teksa flet për këto ngjarje, Enisa B. herë pas here ndalon. Ajo ka treguar se edhe sot po dridhet teksa në kokë i kalojnë ato pamje, të gjitha ato që ka përjetuar me familjen e saj vetëm pak ditë më parë në lindjen e largët të Gjermanisë.
Ajo pretendon se sulmuesit ishin neo-nazistë lokalë, të cilët, siç supozon ajo, donin të frikësonin familjen e saj dhe t’i detyronin të largoheshin nga Lieberos. Siç tha ajo, fqinjët i thanë mbrëmjen e së shtunës se njiheshin prej kohësh për njeriun që i trokiti në dritare dhe për grupin e të rinjve që i ndiqnin në rrugë fëmijët e saj.
“Më thanë se në fshat kishte dy familje neonazistësh dhe se edhe gjyshërit e tyre ishin nazistë. Pra nga erdha unë? Pse nuk më tha askush, pse nuk më paralajmëruan,” pyeti ajo. .
Azil në Berlin
Enisa B. është nga Tuzla. Ajo erdhi në Gjermani me tre vajzat e saj (tani 16, 13 dhe 12 vjeç) në vitin 2015. Ajo bëri kërkesë për azil. Ndërkohë takoi një gjerman, mbeti shtatzënë me të, lindi fëmijën e katërt dhe qëndroi në Berlin. Megjithatë, lidhja nuk zgjati shumë.
Siç theksoi ajo, ajo është ende në marrëdhënie të mira me babanë e djalit të saj (tani shtatë vjeç), ata takohen rregullisht, ai i viziton, kujdeset për fëmijën e tyre të përbashkët. Ajo nuk është më në kontakt me babanë e tre vajzave të saj, me të cilët ishte martuar në Bosnje dhe Hercegovinë.
“Jeta në Berlin nuk ishte e lehtë. Si nënë beqare, më duhej të bëja gjithçka vetë. Unë as gjermanisht nuk dija mirë atëherë, pothuajse nuk kuptoja asgjë, dikush gjithmonë duhej të më interpretonte, për shembull, kur vinin punonjësit socialë. ”, vuri në dukje ajo.
Për një kohë, Enisa B. jetonte në një shtëpi me fëmijët e saj në Berlin. Pastaj ajo gjeti një apartament në lagjen Schoneweide, në skajin jugor të kryeqytetit gjerman.
“Ishte një apartament i vogël, me dy dhoma. Një kuzhinë, një ballkon dhe ato dy dhoma të vogla me katër fëmijë. Por kjo ishte më mirë për ne sesa të jetonim në një shtëpi,” tha ajo.
Jeta në një qytet të shtrenjtë
Ajo kaloi shtatë ose tetë vjet në Berlin-Schoneweide dhe ka marrë ndihmë sociale. Fëmijët nisën shkollën, por banesa ishte e ngushtë, tha 33-vjeçarja. Nuk kishin as hapësirë e as qetësi për detyrat e shtëpisë dhe studimin. Ajo u përpoq të gjente një banesë pak më të madhe me ndihmën e shërbimeve të qytetit, por nuk ia doli. Berlini është i shtrenjtë, situata e strehimit është e tensionuar.
“Pastaj një koleg më tha të shikoj në eBay se aty ofrojnë edhe apartamente, kështu gjeta një apartament, menjëherë thirra njeriun që e merrte me qira, më pyeti menjëherë se kur mund të ndaloja dhe të shikoja si duket apartamenti”, tha ajo.
Enisa udhëtoi për në Lieberose, apartamenti i pëlqeu menjëherë, gjithçka ishte e rinovuar, shumë hapësirë për fëmijë – katër dhoma, dy banja, kopsht. Ajo gjithashtu e pëlqeu atë vendbanim. Nuk ishte e zhurmshme si në Berlin, një vend i vogël dhe i qetë, tha ajo.
“Megjithatë, nëse dikush do të më kishte thënë se diçka e tillë do të më ndodhte, do të kisha preferuar të vazhdoja të jetoja në ato dy dhoma në Berlin. Në Schoneweide, askush nuk më tha asgjë të shëmtuar as për fëmijët e mi dhe as për mua. Nuk mundem fle natën, zgjohem deri në tre-katër të mëngjesit, pastaj zgjohem në gjashtë”, ka theksuar ajo.
Jo vetëm Enisa u traumatizua, por edhe fëmijët përjetuan një tronditje.
“Djali im shtatëvjeçar tani ka frikë të shkojë vetë në tualet, nga frika i ka shurruar pantallonat. Unë duhet të jem gjithmonë pranë tij”, theksoi ajo.
Për Enisa B., Lieberose është një histori e përfunduar. Tashmë të dielën, vetëm tre ditë pasi u transferua në atë vend, ajo mori fëmijët e saj dhe u kthye në Berlin. Të hënën, ajo shkoi vetë në Lieberose, shkoi në polici dhe raportoi atë që ndodhi. Ndërkohë, ajo ka dhënë edhe një deklaratë.
Dy versione të tregimit?
Zëdhënësja e departamentit të policisë së Brandenburgut jugor konfirmoi për shërbimin publik rbb se “disa procedura hetimore” ishin nisur për shkak të dyshimeve për sulme raciste dhe kërcënime ndaj familjes boshnjake. Hetimi është ende në vazhdim dhe autoritetet gjermane kanë në shënjestër një grup prej gjashtë të rinjsh. Ata akuzohen për fyerje racore ndaj të miturit në qendër të Lieberose, me kërcënime, si dhe dyshohet se i kanë shkaktuar lëndime fizike.
Përveç kësaj, 45-vjeçari që trokiti në dritaren e saj është gjithashtu në shënjestër të drejtësisë gjermane dhe akuzohet për përdorimin e simboleve antikushtetuese. Sipas mediave lokale nga Gjermania lindore, ai njihet në Lieberose me pseudonimin “Hitler”.
Ndaj dy burrave të rrethit të Enisës, të afërm të saj, ka nisur hetimi, pasi siç ka deklaruar zëdhënësja e policisë, duhet të sqarojnë se çfarë ka ndodhur realisht. Sipas saj, deklaratat e familjarëve të Enisës dhe grupit të të rinjve për atë që ndodhi në qendër të Lieberose ndryshojnë dukshëm.
Agjencia dpa shkruan se policia po heton dyshimet se njëri nga dy personat ka sulmuar fizikisht të rinjtë. Siç thuhet, ai raportohet për shkak të dyshimeve për lëndime.
Martin Vesely nga organizata “Opferperspektive”, e cila ndihmon familjen, nuk habitet nga kjo.
“Në shumë raste të dhunës së krahut të djathtë, ka një përpjekje për të ndërruar rolet e viktimës dhe autorit. Ata bëjnë ankesa për të devijuar fokusin nga ajo që kanë bërë,” tha Vesely për rbb.
“Opferperspektive” ditë më parë ka publikuar në Twitter informacione për këtë rast, pas së cilës media të shumta gjermane kanë raportuar për të.
Rritja e dhunës së krahut të djathtë
Edhe pse hetimet policore janë ende në vijim, sidomos në rrjetet sociale, shumë përdorues janë të mendimit se “rasti Lieberosa” është pasqyrë e situatës aktuale në Gjermani lidhur me shtimin e intolerancës ndaj të huajve.
Numri i krimeve të motivuara politikisht të krahut të djathtë vetëm në shtetin federal të Brandenburgut u rrit ndjeshëm në gjysmën e parë të këtij viti. Sipas të dhënave zyrtare, Ministria e Brendshme e Brandenburgut regjistroi 1049 raste nga janari deri në qershor. Kjo është një e treta më shumë se në të njëjtën periudhë të vitit të kaluar.
Sipas Shërbimit për Mbrojtjen e Rendit Kushtetues, vitin e kaluar në Gjermani janë regjistruar 23 493 krime të motivuara nga e djathta, që është një rritje prej shtatë për qind krahasuar me një vit më parë. Numri i krimeve të majta të motivuara politikisht ishte 6,976, që është 31 për qind më pak se në vitin 2021.
Me përmendjen e këtyre shifrave, Enisa B. tha në një intervistë për DW se aktualisht ka shqetësime të tjera. Familja e saj tani është e vendosur në një shtëpi, në një dhomë me pesë krevate. Ata janë përsëri në fillim – ajo po kërkon një apartament të ri në Berlin. Ndonëse është e rraskapitur dhe e lodhur, ajo tha se pavarësisht makthit nga Lieberose, ajo ende ëndërron një jetë më të mirë për veten dhe katër fëmijët e saj.
