Presidenti i Serbisë Aleksandar Vuçiq dhe kryeministri i Kosovës Albin Kurti konfirmuan sot, në kuadër të dialogut nën patronazhin e BE-së, rëndësinë e zgjidhjes së fatit të personave të pagjetur, për t’i dhënë fund vuajtjeve të të dashurve të tyre dhe për të inkurajuar. pajtim dhe paqe të qëndrueshme, njoftoi përfaqësuesi i lartë i BE-së për politikën e jashtme dhe sigurinë, Josep Borel.
Të dyja palët, siç u tha, e njohën çështjen e personave të zhdukur si një çështje humanitare dhe theksuan nevojën urgjente për përpjekje shtesë të përbashkëta për të zbutur pasojat për familjet e prekura dhe komunitetin e gjerë.
U shtua se ata njohën punën e rëndësishme të bërë nga Grupi Punues për Personat e Zhdukur, i kryesuar nga Komiteti Ndërkombëtar i Kryqit të Kuq (KNKK). Në shenjë të vendosmërisë së tyre të përbashkët për të siguruar zbatimin e plotë të detyrimeve në fushën e personave të zhdukur, ata miratuan Deklaratën për Personat e Zhdukur.
Sipas njoftimit, ata u zotuan që në takimin e ardhshëm të dialogut për normalizimin e marrëdhënieve me mbështetjen e BE-së, në nivel të negociatorëve kryesorë, të bien dakord për detajet operacionale.
Nga 6065 raste të zhdukjeve në periudhën nga 1 janari 1998 deri më 31 dhjetor 2000, 1621 kanë mbetur të pazgjidhura. Më shumë se njëzet vjet më vonë, familjet e tyre vazhdojnë të jetojnë në pikëllim, duke mos ditur se ku janë të dashurit e tyre. Familjet kanë të drejtë të dinë fatin e të afërmve të tyre, ashtu si shoqëria në tërësi, tha Borel.
“Zgjidhja e çështjes së të pagjeturve nuk është vetëm obligim humanitar. Është gjithashtu një faktor kyç për pajtimin dhe besimin mes njerëzve. Është bërë urgjente të sigurohet që procesi i identifikimit të vendit të varrimit të përfundojë sa më shpejt të jetë e mundur. “Kujtimet zbehen dhe individët, vendet dhe ngjarjet janë më të vështira për t’u hetuar”, thuhet në deklaratën e kreut të diplomacisë së BE-së.
Prandaj, BE-ja mirëpret pranimin e Deklaratës nga të dyja palët dhe pret që të dyja palët të bëjnë përparim të prekshëm në përfundimin e rasteve të pazgjidhura të personave të zhdukur dhe përmbushjen e detyrimeve të tyre ndaj familjeve.
Komiteti i Përbashkët i Monitorimit, i kryesuar nga BE-ja, i cili mbikëqyr zbatimin e Marrëveshjes për Rrugën e Normalizimit ndërmjet Kosovës dhe Serbisë dhe Aneksit të Zbatimit të saj, do të shqyrtojë rregullisht progresin e arritur.
Teksti i Deklaratës për Personat e Zhdukur, i cili u miratua sonte nga Vuçiq dhe Kurti, transmetohet i plotë:
Deklarata e presidentit Aleksandar Vuçiq dhe kryeministrit Albin Kurti për personat e zhdukur
Duke theksuar rëndësinë e zgjidhjes së fatit të personave të mbetur të zhdukur, në mënyrë që t’i jepet fund vuajtjeve të të dashurve të tyre dhe të promovohet pajtimi dhe paqja e qëndrueshme,
Duke pasur parasysh se kjo Deklaratë ndjek mirëkuptimin e Komitetit Ndërkombëtar të Kryqit të Kuq (KNKK) për personat e zhdukur, ku përfshihen personat që janë zhdukur me forcë,
Duke kujtuar se të gjitha kategoritë e personave të zhdukur do të trajtohen me prioritet të barabartë,
Duke njohur punën e rëndësishme të bërë nga Grupi i Punës për Personat e Zhdukur, i kryesuar nga KNKK,
Inkurajimi i bashkëpunimit me aktorë të tjerë relevantë në fushën e personave të zhdukur, veçanërisht me Komisionin Ndërkombëtar për Personat e Zhdukur (ICMP),
Duke e njohur çështjen e personave të zhdukur si çështje humanitare,
Duke vënë në dukje nevojën urgjente për përpjekje shtesë për të lehtësuar vuajtjet njerëzore të familjeve,
Ne angazhohemi së bashku
Për të siguruar zbatimin e plotë të detyrimeve përkatëse në fushën e personave të zhdukur, për të bashkëpunuar ngushtë për identifikimin e vendvarrimeve dhe monitorimin e gërmimeve.
Të sigurojë akses të plotë në informacione të besueshme dhe të sakta për të ndihmuar në gjetjen dhe identifikimin e personave të mbetur të zhdukur midis 1 janarit 1998 dhe 31 dhjetorit 2000.
Këtu përfshihen të gjitha materialet, shënimet, urdhrat, dokumentet, videot, regjistrimet audio dhe të gjitha dokumentet e tjera, duke përfshirë edhe ato me status konfidencial, në posedim të institucioneve të të dyja palëve, relevante për këtë kontekst, për të vënë në dispozicion të gjithë dokumentacionin vendas dhe ndërkombëtar. me rëndësi për përcaktimin e fatit të personave të mbetur të zhdukur,
Për të përdorur të dhënat satelitore, LIDAR dhe teknologji të tjera të avancuara në zbulimin e varrezave masive, të mundësojë dhe inkurajojë përfshirjen aktive të familjeve të personave të zhdukur në procesin e identifikimit të fateve të tyre,
Të sigurojë në mënyrë adekuate të drejtat dhe t’u përgjigjet nevojave të familjeve të personave të zhdukur,
Të krijojë dhe të punojë së bashku përmes një Komisioni të Përbashkët të kryesuar nga Bashkimi Evropian dhe të monitoruar nga KNKK me synimin për të mbështetur përpjekjet për të zgjidhur fatin e personave të humbur,
Të monitorojë dhe mbështesë punën dhe progresin e arritur nga Task Forca për Personat e Zhdukur përmes Komisionit të Përbashkët.
Në këtë kontekst, palët do të rishikojnë dhe përditësojnë Termat e Referencës dhe Kornizën e Përgjithshme të Grupit të Punës.
Detajet operacionale do të bien dakord në takimin e ardhshëm të Dialogut të ndërmjetësuar nga BE për Normalizimin e Marrëdhënieve.
