Qeveria e Mbretërisë së Bashkuar po zhvillon bisedime me aleatët evropianë për dislokimin e një force ushtarake në Grenlandë, pas kërcënimeve të presidentit amerikan Donald Trump për marrjen nën kontroll të ishullit.
Zyrtarë ushtarakë po përgatisin plane për një mision të mundshëm të NATO-s në ishull, të cilin presidenti amerikan ka kërcënuar se mund ta marrë për arsye sigurie. Zyrtarët britanikë, gjatë ditëve të fundit, janë takuar me homologë nga vende si Gjermania dhe Franca për të nisur përgatitjet.
Planet, të cilat janë ende në fazë të hershme, mund të përfshijnë dislokimin e ushtarëve britanikë, anijeve luftarake dhe avionëve, me qëllim mbrojtjen e Grenlandës nga Rusia dhe Kina.
Vendet evropiane shpresojnë se një rritje e ndjeshme e pranisë së tyre në Arktik mund ta bindë Trumpin të heqë dorë nga ambicia e tij për të aneksuar ishullin strategjik. Realizimi i kësaj ambicieje do t’i mundësonte atij të pretendonte se ka arritur një fitore për taksapaguesit amerikanë, duke argumentuar se Evropa po mbulon një pjesë më të madhe të kostove për patrullimin e Atlantikut.
Trump ka kërcënuar se do ta marrë Grenlandën edhe me forcë. Ishulli është vetëqeverisës, por territorialisht i takon Danmarkës, anëtare e NATO-s. Ai ka shprehur shqetësimin se Moska ose Pekini mund ta marrin ishullin, nëse ai nuk vepron, duke insistuar se: “nuk do ta kemi Rusinë ose Kinën si fqinj”.
Grenlanda është gjithashtu e pasur me burime natyrore, përfshirë bakër, nikel dhe minerale të rralla, të rëndësishme për teknologjitë moderne.
Burime qeveritare kanë deklaruar se Keir Starmer e ka kuptuar kërcënimin nga Rusia dhe Kina në atë zonë “jashtëzakonisht seriozisht” dhe ka rënë dakord se duhet ndërmarrë veprim.
Trump ka propozuar idenë që praktikisht ta “blejë” territorin, duke u ofruar secilit prej rreth 30.000 banorëve deri në 100.000 dollarë, nëse e ndryshojnë besnikërinë ndaj SHBA-së. Ai gjithashtu nuk e ka përjashtuar përdorimin e forcës ushtarake për ta marrë ishullin, duke këmbëngulur se “do të bëjë diçka për Grenlandën, duan apo s’duan ata”.
Synimi i tij territorial e ka futur NATO-n në krizë dhe ka nxitur spekulime se aleanca 75-vjeçare mund të shpërbëhet.
Vendet evropiane shpresojnë ta tërheqin Trumpin nga ky skaj, duke ofruar që të stacionojnë një forcë ushtarake në ishull.
Për këtë ide u diskutua në një takim të aleatëve të NATO-s në Bruksel të enjten. Anëtarët i kërkuan Komandës së Lartë të Forcave Aleate në Evropë, selisë ushtarake të aleancës në Belgjikë, që të përcaktojë se çfarë tjetër mund të bëhet për të siguruar Arktikun.
Burime i thanë The Telegraph se operacioni i mundshëm është ende në fazat e para të planifikimit. Ai mund të jetë një dislokim i plotë trupash ose një kombinim i ushtrimeve me kohë të kufizuar, shkëmbimit të inteligjencës, zhvillimit të kapaciteteve dhe ridislokimit të mjeteve mbrojtëse.
Çdo operacion ka gjasa të zhvillohet nën ombrellën e NATO-s dhe do të ishte i ndarë nga misionet ekzistuese në Baltik dhe Poloni.
Zyrtarë britanikë kanë thënë se Forcat e Armatosura tashmë po përgatiten për një rol më të madh në sigurinë e Arktikut. Përgatitjet përfshijnë komandot dhe anijet e Marinës Mbretërore që vitin e kaluar morën pjesë në stërvitjen Joint Viking, një stërvitje e përbashkët e NATO-s në temperatura nën zero në Norvegji. Këtë vit, 1.500 marinsa të Marinës Mbretërore do të dislokohen gjithashtu në Norvegji, Finlandë dhe Suedi për stërvitjen Cold Response, e cila lidhet me mbrojtjen e terreneve të ngrira.
The Telegraph raporton gjithashtu se Bashkimi Evropian po përgatit plane për sanksione kundër kompanive amerikane, nëse Trump refuzon ofertën për dislokim nën NATO.
Gjigantëve teknologjikë si Meta, Google, Microsoft dhe X mund t’u kufizohet veprimtaria në kontinent, ashtu si edhe bankave dhe firmave financiare amerikane. Një opsion edhe më ekstrem mund të ishte largimi i ushtrisë amerikane nga bazat e saj në Evropë, duke i hequr asaj një pikënisje kyçe për operacionet në Lindjen e Mesme dhe gjetkë.
