Çfarë ruan Amerika nën akullin e Grenlandës? Pse baza ushtarake Pituffik (Thule) është e rëndësishme për Trumpin?

Baza Ajrore Pituffik Thule (e njohur sot thjesht si Pituffik) në veriperëndim të Grenlandës është instalacioni më verior i Forcave të Armatosura të Shteteve të Bashkuara. Që nga vitet 1950, personeli ushtarak amerikan, në kushte të ashpra arktike, kryen mbikëqyrje të hapësirës për zbulimin e hershëm të raketave balistike që mund të lëshohen ndaj SHBA-së apo NATO-s.

Misioni i parë: bazë logjistike dhe furnizim me karburant

Në vitet e para pas themelimit, në fillim të viteve 1950, misioni kryesor i bazës ishte të shërbente si qendër logjistike për furnizim me karburant për Forcat Ajrore Amerikane. Në atë kohë në Thule ishin të stacionuar rreth 10 mijë ushtarë amerikanë, ndërsa objektet ishin të shpërndara në një territor të gjerë.

Ndryshimi gjatë Luftës së Ftohtë: paralajmërim i hershëm dhe mbikëqyrje e hapësirës

Me zhvillimin e Luftës së Ftohtë, roli i bazës ndryshoi ndjeshëm: fokusi u zhvendos nga logjistika tek paralajmërimi i hershëm dhe mbikëqyrja e hapësirës, si pasojë e përmirësimeve të shpejta të arsenalit raketor sovjetik për dërgimin e armëve bërthamore.

Sipas vlerësimeve të asaj kohe, raketat sovjetike me ngarkesë bërthamore, në rast sulmi ndaj SHBA-së, do të fluturonin përmes Polit të Veriut, prandaj instalacionet e paralajmërimit të hershëm mund ta zbulonin nisjen e tyre që në fazën fillestare.

Për këtë arsye, në fillim të viteve ’60 në bazën Thule u vendos stacioni radarik i sistemit BMEWS, me rreze veprimi deri në 5.000 kilometra. Ky sistem i mundësonte SHBA-së të merrte njoftim rreth 18 minuta para goditjes së raketave të para balistike ndërkontinentale.

Baza Thule sot

Sot në bazë qëndrojnë rreth 650 persona, prej të cilëve 200 janë pjesëtarë të ushtrisë amerikane, ndërsa pjesa tjetër përbëhet nga banorë danezë dhe grenlandezë.

Thule përshkruhet si një mjedis me kushte ekstreme arktike, por edhe me pamje mahnitëse natyrore: ajsbergë në Gjirin North Star Bay, masivi i madh i mbulesës së akullit dhe fjordi Wolstenholme, i njohur si i vetmi vend në Tokë ku bashkohen tri akullnaja aktive.

Rrjeti modern i sensorëve dhe radarët e rinj

Në Thule ndodhet rrjeti global i sensorëve të Krahut të 21-të Hapësinor, i ngarkuar me detyra të paralajmërimit të hershëm, mbikëqyrjes hapësinore dhe kontrollit të hapësirës. Radarët e vjetër të sistemit BMEWS në fillim të viteve 2000 u zëvendësuan me radarë të rinj, më të shpejtë dhe më të integruar në rrjet.

Infrastrukturë strategjike: aeroporti dhe porti

Aeroporti modern i bazës ka një pistë prej 10.000 këmbësh dhe shërben mbi 3.000 fluturime në vit, amerikane dhe ndërkombëtare. Baza konsiderohet gjithashtu shtëpia e portit më verior me ujëra të thella në botë.

Operacione satelitore: mijëra lidhje

Nga kjo bazë realizohen operacione për telemetri, ndjekje dhe komandim për programet satelitore të SHBA-së dhe të qeverive aleate. Sipas të dhënave, sigurohen 10–14 kontakte me satelitë në ditë, ndërsa gjatë vitit krijohen mbi 22.000 lidhje satelitore.

Furnizimi i bazës: i organizuar përmes Danimarkës

Organizimi i furnizimeve për bazën Thule është përcaktuar me një marrëveshje të vitit 1962, e lidhur me Marrëveshjen e Mbrojtjes të vitit 1951, me të cilën u themelua baza.

Sipas marrëveshjes, të gjitha furnizimet e ardhshme për Thule duhej të realizoheshin përmes territorit të Danimarkës. Për këtë arsye, në Ambasadën e Danimarkës ndodhet zyra e vetme e prokurimeve të Forcave Ajrore Amerikane në botë.

Kategoritë
BotaLajme